SỞ GIÁO DỤC & ĐÀO TẠO KÌ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI LỚP 9.
GIA LAI. NĂM HỌC 2008 - 2009.
--------------------- Môn vật lí.
Thời gian làm bài 150 phút (không kể thời gian phát đề)

ĐỀ BÀI.
Câu 1. (5 điểm)
Một thanh đồng chất, tiết diện đều, đặt trên thành của một bình đựng nước. Ở đầu thanh buộc một quả cầu đồng chất có bán kính R sao cho quả cầu ngập hoàn toàn trong nước. Hệ thống này nằm cân bằng (hình vẽ 1). Biết trọng lượng riêng của quả cầu và nước lần lượt là d0 và d, tỉ số l1 : l2 = a : b. Tính trọng lượng của thanh đồng chất nói trên. Có thể xảy ra trường hợp l1 ≥ l2 được không? Giải thích.

Câu 2.(5 điểm)
Trả lời các câu hỏi sau:
a) (2,0 điểm) Để xác định điện trở RA của một miliampe kế bằng thực nghiệm, người ta dùng các dụng cụ sau: Một nguồn điện, một ngắt điện K, một biến trở R có thể biết được giá trị của nó ứng với từng vị trí của con chạy, hai điện trở R1 và R2 đã biết giá trị và một số dây nối đủ dùng (điện trở dây nối không đáng kể).
Vẽ sơ đồ mạch điện và từ đó phải tiến hành thực nghiệm như thế nào để đo được RA ?
b) (2,0 điểm) Khi sử dụng hai chiếc đèn dầu, một chiếc có bóng đèn còn chiếc kia không có bóng đèn. Bóng đèn có tác dụng gì? Giải thích.
c) (1,0 điểm) Trong mạch điện gia đình, số đồ dùng điện làm việc ngày càng nhiều, cường độ dòng điện trong mạch chính càng lớn hay càng nhỏ? Vì sao? (Cho rằng hiệu điện thế nguồn ổn định).
Câu 3. (5 điểm)
Đặt một vật sáng AB vuông góc với trục chính của một thấu kính hội tụ (A nằm trên trục chính) và cách thấu kính một khoảng OA. Trên màn (đặt vuông góc trục chính sau thấu kính) ta nhận được ảnh A’1B’1. Giữ thấu kính cố định, dịch chuyển vật AB một đoạn 2cm dọc theo trục chính và để thu được ảnh A’2B’2 cao gấp
lần ảnh A’1B’1 trên màn, ta phải dịch chuyển màn đi 30cm so với vị trí cũ..Tìm tiêu cự của thấu kính.
(Học sinh không được áp dụng trực tiếp các công thức thấu kính)
Câu 4. (5 điểm)
Bộ bóng đèn được lắp như sơ đồ mạch điện (hình vẽ 2). Cho biết các bóng có cùng công suất và điện trở của bóng đèn Đ1 là R1 = 1
. Tìm các điện trở R2, R3, R4, R5 của các bóng đèn Đ2, Đ3, Đ4, Đ5.



--------------Hết ---------------

SỞ GIÁO DỤC & ĐÀO TẠO KÌ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI LỚP 9
GIA LAI NĂM HỌC: 2008- 2009.
--------------------- Môn vật lí
ĐÁP ÁN VÀ BIỂU ĐIỂM

Câu
ĐÁP ÁN
Điểm

1.
(5đ)

Quả cầu ngập hoàn toàn trong nước chịu tác dụng của hai lực:
- Trọng lực P0 hướng thẳng đứng xuống dưới.
- Lực đẩy Acsimet FA hướng thẳng đứng lên trên.
Hợp lực của P0 và FA hướng thẳng đứng xuống
dưới và có độ lớn: F = P0 - FA. ………………………
Gọi P1, P2 là trọng lượng của phần thanh có chiều
dài l1, l2. Các lực được biểu diễn trên hình vẽ.
Phương trình cân bằng lực:
…………………………………………………
l1(2F + P1) = P2.l2

(1) …………………………………………………
Vì thanh có tiết diện đều:
và P = P1 + P2
Kết hợp với (1) ta được:
……………………………………………
Suy ra :
(2) …………………………………………………
Ta có: F = P0 - FA= V(d0 - d)

=>
(3) …………………………………………………
Thay (3) vào (2):
…………………………………………………
Trong lập luận trên ta coi quả cầu kéo căng sợi dây tức là d0 > d => d0 - d > 0
P là một đại lượng dương: b - a > 0 =>
tức là
nên không thể xảy ra trường hợp
………………………………………………..

H vẽ. 0,5đ




0,5đ



0,5đ


0,5đ


0,5đ



0,5đ


0,5đ


0,5đ

0,5đ




0,5đ

2.
(5đ)

a) (2,0 điểm)
Để xác định điện trở của một miliampe kế ta mắc các dụng cụ đã cho theo sơ đồ mạch điện như